Barış ve Demokrasi Partisi

Ev Eksenli Çalışanların Sorunlarının Araştırılması için Meclis’e Sunmuş Olduğumuz Araştırma Önergesi

Posted on: 04/05/2012

İstanbul Milletvekilimiz Sebahat Tuncel’in ev eksenli çalışanların sorunlarının araştırılması için Meclis’e sunmuş olduğu araştırma önergesini paylaşıyoruz:

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI’NA 

Türkiye’de Ev işçilerinin güvencesiz iş gücünün ne kadar büyük bir kesimini oluşturduğunun somut verilerle ve bilimsel bilgiye dayanarak tespit edilmesi, bu alandaki iş gücünü nicelik ve nitelik olarak tanımlanması ve iş kazalarının istatistiklerinin çıkarılması, dünya örneklerinin incelenerek bu alandaki sorunların yasal olarak nasıl çözüldüğünün raporlanması, bu konuda bu alanda çalışan sendikaların ve kadın örgütlerinin de önerilerinin dikkate alınarak çözüm önerilerinin çıkarılması için bir meclis araştırma komisyonu açılması amacıyla Anayasanın 98’inci, İçtüzüğün 104 ve 105’inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması için gereğini arz ederiz.

Sebahat TUNCEL

İstanbul Milletvekili      

 

GEREKÇE ÖZETİ

Dünyada derinleşen ekonomik kriz kapitalizmin her krizinde olduğu gibi en çok yoksulu, emekçiyi ve işsizi vurmaktadır. Türkiye’de hükümetin ekonomide izlediği liberal politikalarla birlikte işçi sınıfı giderek daha da güvencesiz, sağlıksız koşullara mahkûm edilmektedir. Bu kesim içerisinde emeği çoğu zaman yok sayılan ve eşitsizliği daha da derin yaşayan ev işçileri ve ev eksenli çalışanlar olmaktadır. Bu kişilerin neredeyse tamamı kadınlardır. Türkiye’de ne yazık ki evlerde temizlikçi, bakıcı olarak ya da evde ayakkabı, çanta üretiminden çeşitli endüstri kolları için çalışan kadınların çalışma hakları neredeyse yok durumda. Bu konuda devletin elinde kaç kişinin çalıştığı, hangi koşullarda çalıştığına dair hiçbir ulusal veritabanı bulunmamaktadır. Ancak bu alanda çalışan İMECE Kadın Sendikasına göre bu sayı yüz binleri bulmaktadır. Neo-liberal politikalar en çok da özel politikalar gerektiren “dezavantajlı” olarak nitelendirebileceğimiz ev eksenli çalışan kadınları vurmaktadır. Toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinden de beslenerek yoksulluk ve çalışma yaşamının güvencesizliği, kuralsızlığı, olumsuz anlamda esnekliği kadınların emeğinin ucuz emek olarak hatta bedava emek olarak görülmesini getirmektedir. Türkiye’de ev eksenli çalışanlara dair hiçbir hukuki düzenleme ve güvence bulunmamaktadır. Öncelikle ev eksenli çalışma” ve “ev işçiliği”nin kanunlarca tanımlanması gereklidir. “isteğe bağlı sigorta” seçeneği sunulan bu kadınların çoğunun aldığı ücretin düşüklüğü ve işlerinde sürekliliğinin olmadığı göz önünde bulunduğunda sorunu çözmediği ortadadır. Diğer yandan bu kadınların hiçbir güvencesi olmadığı için ölümlerle sonuçlanan kazalar yaşamaktadırlar. Çalıştıkları evlerde yaşadıkları taciz, mobbing karşısında hukuken haklarını aramaları ya da bu sorunu çözecek bir devlet kurumuna gidebilmeleri mevcut durumda olanaksız. Diğer yandan ev eksenli çalışanlarda meslek hastalığı olarak menüsküs, bel ve boyun fıtığı, astım, kas yırtılmaları,  strese bağlı hastalıklar mevcuttur. Önlenebilir bu hastalıklar iş sağlığı ve güvenliği önlemleri alınmamasından kaynaklanmaktadır. Tüm şirketler için geçerli olan denetim mekanizması ev-eksenli çalışma koşullarında uygulanmamaktadır. Çalışma şeklinden dolayı hiçbir iş standardı olmaması ise diğer önemli bir sorundur.

ILO’nun 189. nolu “Ev işçilerine insanca iş” sözleşmesinin hükümet tarafından onaylanarak, iç hukukun bu sözleşmeye göre düzenlenmesi sorunun çözümü için önemli bir adımdır. Fransa örneğinde olduğu gibi gündelikçi ev işçilerine ücret çeki uygulamasıyla sosyal güvence kapsamına alınabilir. Fransa’da ev işçisine gazete bayiinden ya da marketten kolayca ulaşılabilecek ücret çekleri ile ödeme yapılmaktadır. Bankalarda çek bozdurulurken işçi kayıta da alınmış olmaktadır ve sigorta primleri kesilmektedir. Ev işçilerinden sigorta primi kesilmemesinin sağlanması ve kesilmesi engellenemiyorsa da sigorta primleri sembolik bir miktarda olmalıdır. Devlet daha önce defalarca belli gruplar için prim teşvikleri yasası çıkarmıştır. Yine benzer bir yasa çıkarılarak, sistem oturuncaya kadar en az 5 yıl boyunca ev işçilerinin sigorta primleri devlet tarafından genel bütçeden karşılanması sağlanabilir.

Ev eksenli çalışma ne yazık ki klasik iş ve işçi tanımına uymadığı için yasal olarak hiçbir yeri olmayan ve uygulamada bir standardı olmayan alan olarak durmaya devam etmektedir. Ev işçilerinin güvencesiz iş gücünün ne kadar büyük bir kesimini oluşturduğunun somut verilerle ve bilimsel bilgiye dayanarak tespit edilmesi, bu alandaki iş gücünü nicelik ve nitelik olarak tanımlanması ve iş kazalarının istatistiklerinin çıkarılması, dünya örneklerinin incelenerek bu alandaki sorunların yasal olarak nasıl çözüldüğünün raporlanması, bu alanda çalışan kadınların sorunlarının nasıl çözülebileceği, kayıt altına alınmaları ve yaşadıkları sorunlarının nasıl çözülebileceğinin araştırılması ve bu alanda çalışan sendika ve kadın örgütlerinin önerilerini de dikkate alarak çözüm önerilerinin çıkarılması için bir meclis araştırma komisyonu açılmasını öneriyoruz.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: